Alles en niets

In dit artikel:

Bert Flier beschrijft in zijn Trikipedia-stuk hoe hij leerde omgaan met de druk van wedstrijden: van verstikkende zenuwen naar een gezonde spanning die juist betere prestaties mogelijk maakt. Hij opent met een herinnering aan een kille editie van Almere in de jaren negentig, waarin hij zo gespannen was dat hij zich misselijk voelde en weinig van de wedstrijd herinnerde. Die ervaring symboliseert periodes waarin hij wedstrijden te groot maakte en zichzelf daarmee in de weg zat.

Flier legt uit dat de tegenreactie — helemaal geen verwachtingen hebben — ook niet werkt: zonder enige emotie of betrokkenheid presteer je eveneens onder je kunnen. Pas in zijn dertiger jaren vond hij het midden: een wedstrijd mag alles voor je betekenen op de wedstrijddag, omdat je er maanden voor hebt getraind, maar mag tegelijk nooit je identiteit bepalen. Die paradox vat hij samen met het beeld van “alles en niets”: alles qua inzet en toewijding, niets qua eigenwaarde.

Religieuze achtergrond speelde een rol in zijn ontwikkeling. Als jongere hield zijn calvinistische opvoeding hem soms tegen omdat hij sport niet te belangrijk wilde maken; later vond hij in een christelijke inslag juist een motivatie om volledig te gaan, niet per se om te winnen, maar om eerlijk en toegewijd te racen en zo God te eren.

Een anekdote tijdens de voorbereiding op Ironman Brazilië 2002 illustreert de juiste houding. Nadat een fan Ken Glah — een veteraan met tien top-10 finishes op Kona, inclusief een derde plek in 1988 — had bewonderd, antwoordde Ken nuchter: “Hey dude, it’s just a race.” Die uitspraak maakte indruk op Flier: zelfs iconen kennen de waarde van relativering.

De kern van zijn boodschap: de beste prestaties komen wanneer je volledig inzetbaar bent op de dag zelf, maar jezelf niet laat reduceren tot je uitslag. Als winst of verlies je identiteit bepaalt, werkt de druk averechts. Rennen is een belangrijke zaak, maar niet de enige maatstaf voor wie je bent.